Turystyka Kulturowa. Czasopismo naukowe

Turystyka filmowa w Jeruzalu po sukcesie serialu Ranczo

Autor
  • Julia Kurantowicz

    Autor

Słowa kluczowe:
turystyka kulturowa; turystyka filmowa; set-jetting; city placement; serial Ranczo; Jeruzal; kultura popularna
Abstrakt

Turystyka filmowa w Polsce wciąż rozwija się wolniej niż w krajach zachodnich, jednak niewątpliwie może stanowić skuteczne narzędzie promocji miejscowości i regionów. Jednym z ciekawszych przykładów destynacji tej formy turystyki kulturowej jest wieś Jeruzal – niegdyś nieznana nikomu miejscowość, a po sukcesie serialu Ranczo jeden z chętnie wybieranych punktów na mapie turystycznej Polski. Celem artykułu jest analiza, w jaki sposób popularność serialu wpłynęła na rozwój turystyki filmowej we wsi Jeruzal oraz jak kultura popularna może realnie pobudzić rozwój gospodarczy i turystyczny. W artykule zarysowano teoretyczne ujęcia turystyki filmowej oraz pokrewnych zjawisk (set-jetting, city placement). Szerzej przedstawiono zagadnienia rozwoju turystyki w badanej miejscowości, która jest chętnie odwiedzana przez licznych fanów serialu Ranczo. Dokonano krytycznej oceny stopnia wykorzystania potencjału Jeruzala, zwłaszcza w zakresie rozwoju infrastruktury i usług turystycznych we wsi. Badania oparto na szerokim zakresie materiałów, obejmujących literaturę naukową, artykuły prasowe, przewodniki oraz źródła internetowe. Wiele wniosków sformułowano na podstawie badań terenowych przeprowadzonych na miejscu. W części empirycznej przedstawiono opinie zebrane w trakcie wywiadów z mieszkańcami Jeruzala oraz wyniki sondażu diagnostycznego przeprowadzonego wśród turystów odwiedzających tę miejscowość. Wspomniane badania zostały wykonane wiosną 2025 roku. Ich wyniki stanowią podstawę do sformułowania określonych rekomendacji dotyczących lepszego dostosowania miejscowości do oczekiwań odwiedzających ją uczestników turystyki filmowej.

Bibliografia

Beeton S., 2005, Film-induced Tourism, Channel View Publications, Bristol, s. 1-270

Beeton S., 2006, Understanding Film-induced Tourism, „Tourism Analysis”, t. 11, nr 3, s. 181-188

Buczkowska K., Turystyka kulturowa. Przewodnik metodyczny, AWF Poznań, Poznań

Chmielewska K., Grązka K., Kowalczyk G., Kowalczyk L., Sulich M., Śladami planu filmowego serialu Ranczo. Przewodnik, Gminna Biblioteka Publiczna w Mrozach, Mrozy 2014

Demby Ł., 2014, O wyższości Rancza nad Małyszem? Fenomen serialu Wojciecha Adamczyka i jego recepcja w prasie i Internecie, [w:] P. Zwierzchowski, B. Giza, J. Bakes i K. Kosińska (red.), Polskie seriale telewizyjne, Wydawnictwo Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego, Bydgoszcz, s. 234-247

Domaciuk-Czarny I., 2024, Co mówią nazwy własne o ,,tutejszym Zachodzie” w polskim serialu Ranczo, „Poradnik Językowy”, nr 7 (816), s. 40-54

Drapikowska B., 2021, Tożsamość i wspólnotowość Polaków jako istotne elementy bezpieczeństwa narodowego w świetle analizy treści komunikatów medialnych – wyniki badań, „Media – Kultura – Komunikacja Społeczna”, nr 17, s. 27-48

Gaworecki W. W., 2003, Turystyka, wyd. IV zmienione, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa

Gębarowski M., 2012, City placement – istota zjawiska oraz znaczenie w działaniach promocyjnych polskich miast, [w:] M. Gębarowski, L. Witek, B. Zatwarnicka-Madura (red.), Marketing – aktualne problemy i kierunki ewolucji, Oficyna Wydawnicza Politechniki Rzeszowskiej, Rzeszów, s. 115-124

Hudson S., Ritchie J.R.B., 2006, Film tourism and destination marketing: the case of Captain Corelli’s Mandolin, „Journal of Vacation Marketing”, t. 12, nr 3, s. 256-268

Kowalczyk T., 2017, Relacje różnych grup społecznych, zamieszkujących parafie Kuflew, Jeruzal i Kałuszyn, w świetle akt metrykalnych z XVII i XVIII wieku, „Studia Historica Gedanesia”, t. 8, s. 93-124

Kozak M.W., 2008, Koncepcje rozwoju turystyki, „Studia Regionalne i Lokalne”, nr 1, s. 38-58

Mikos von Rohrscheidt A. M., Turystyka kulturowa. Fenomen, potencjał, perspektywy, wyd. 3, KulTour.pl, Poznań 2016

Sawicki A., 2014, City placement jako forma promocji miasta, „Zeszyty Naukowe Politechniki Częstochowskiej”, nr 16, s. 21-28

Sikorski D, Wicher J., 2021, Potencjalne destynacje turystyki filmowej w Polsce na podstawie analizy miejsc produkcji filmów i seriali, „Turystyka Kulturowa”, nr 4, s. 9-14

Stasiak A., 2009, Turystyka literacka i filmowa, [w:] K. Buczkowska i A. Mikos von Rohrscheidt (red.), Współczesne formy turystyki kulturowej, t. 1, AWF Poznań, Poznań 2009, s. 223-265

Stefanik M., Kamel M., 2011, Kreowanie markowego produktu turystyki kulturowej (na przykładzie potencjalnego produktu pt. Filmowym tropem po Polsce), „Turystyka Kulturowa”, nr 8, s. 4-29

Stępowski R., 2014, Wszystko co chciałbyś wiedzieć o marketingu terytorialnym. Z praktyki polskich samorządów, Wydawnictwo Roster, Rawa Mazowiecka

Szpara K., Musz R., 2016, Turystyka filmowa w Sandomierzu, „Prace Geograficzne”, z. 145, s. 31-45

Szromnik A., 2016, City placement – innovational means of promoting cities, „Polityki Europejskie, Finanse i Marketing”, nr 15, s. 161-169

Tucki A., 2016, Turystyka filmowa – wybrana problematyka badawcza, „Barometr Regionalny”, t. 14, nr 2, s. 141-146

Urbańczyk A., 2018, Set jetting szansą rozwoju obszaru recepcji (na przykładzie Nowej Zelandii), [w:] P. Gryszel (red.), Spojrzenie na współczesną turystykę, Wydawnictwo Ad Rem, Jelenia Góra, s. 30-40

Walusiak M., 2019, Jeruzal jak Nowa Zelandia, ,,Moda na Mazowsze”, s. 8-9

Wojewódzka-Wiewiórska A., Sobkowicz M., 2023, City placement w rozwoju funkcji turystycznej na obszarach wiejskich, „Turystyka i Rozwój Regionalny”, nr 20, s. 183-193

Zawilińska B., Baza i dostępność komunikacyjna, [w:] M. Mika (red.), Kraków jako ośrodek turystyczny, Instytut Geografii i Gospodarki Przestrzennej Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2011, s. 127-145

Film Polski, 2026, Ranczo, [online:] https://filmpolski.pl/fp/index.php?film=1215810, dostęp: 1.02.2026

Gmina Mrozy, 2026, [online:] www.mrozy.pl, dostęp: 31.01.2026

Ilczuk A., 2024, „Jarmark folkowy w Wilkowyjach” i III Ogólnopolski Zlot Fanów Serialu „Ranczo” w Jeruzalu już 15 sierpnia, 9.08.2024, [online:] https://podlasie24.pl/kultura/jarmark-folkowy-w-wilkowyjach-i-iii-ogolnopolski-zlot-fanow-serialu-ranczo-w-jeruzalu-juz-15-sierpnia-20240809222150, dostęp: 2.02.2026

Most Szpiegów, 2015, „Most szpiegów” Spielberga od dziś w kinach, 18.11.2025, [online:] https://www.wroclaw.pl/kultura/most-szpiegow-premiera-27-listopada, dostęp: 29.01.2026

Osiński K., 2022, Odwiedziłem Wilkowyje. Dziś to „drugi Sopot”, 7.08.2022, [online:] https://plejada.pl/newsy/odwiedzilem-wilkowyje-te-miejsca-trzeba-zobaczyc/vn12z9r, dostęp: 3.02.2026

Piekarski J., Rozwadowski P., 2022, Jeruzal. Ochota na Mamrota, sierpień 2022, [online:] https://trino.pttk.pl/images/trasy/m/9m17.pdf, dostęp: 2.02.2026

Ranczersi, 2026, Fan Club Serialu Ranczo-RANCZERSI, [online:] https://www.facebook.com/groups/fan.club.serialu.ranczo/?locale=pl_PL, dostęp: 2.02.2026

Szymborska D., 2016, „Ranczo”: 10 lat w Wilkowyjach. Rozmowa z reżyserem Wojciechem Adamczykiem, [online:] https://wyborcza.pl/7,90535,21175431,ranczo-10-lat-w-wilkowyjach-rozmowa-z-rezyserem-wojciechem.html, dostęp: 1.02.2026

The Sound of Music, 2026, “The Sound of Music” w Salzburgu, [online:] https://www.salzburg.info/pl/salzburg/the-sound-of-music, dostęp: 29.01.2026

Trasy na Wczasy, 2026, Wilkowyje, czyli Jeruzal śladami serialu „Ranczo”, [online:] https://trasynawczasy.pl/239-wilkowyje-czyli-jeruzal-sladami-serialu-ranczo, dostęp: 7.02.2026

Turysta Wadowice, 2026, Wycieczka Wilowyje – Zlot Fanów Rancza – Warszawa, [online:] https://turystawadowice.pl/wycieczka/wilkowyje-zlot-fanow-rancza-warszawa/, dostęp: 6.02.2026

Wirtualna Polska, 2022, Byliśmy w miejscowości z „Rancza”. Oto co powiedzieli nam mieszkańcy, 30.10.2022, [online:] https://wiadomosci.wp.pl/najpopularniejsza-wies-w-polsce-jeruzal-zmienil-sie-dzieki-pieniadzom-z-unii-europejskiej-6824811417824192a, dostęp: 31.01.2026

Znaczki Turystyczne, 2026, No. 1160 Szlak Rowerowy Mrozy - Jeruzal – Łukówiec, [online:] http://www.znaczki-turystyczne.pl/znaczkowe-miejsca-turystyczne/szlak-rowerowy-mrozy-jeruzal-lukowiec-c1160, dostęp: 7.02.2026

Pobrania
Opublikowane
31-03-2026
Dział
Artykuły
Licencja

Prawa autorskie (c) 2026 Turystyka Kulturowa

Creative Commons License

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

Jak cytować

Turystyka filmowa w Jeruzalu po sukcesie serialu Ranczo. (2026). Turystyka Kulturowa, 138((1), 246-273. https://doi.org/10.62875/qdq1qa08

Podobne artykuły

11-15 z 15

Możesz również Rozpocznij zaawansowane wyszukiwanie podobieństw dla tego artykułu.