Podróż jako narracja tożsamości: praktyki turystyczne pokolenia Z w świecie mediów cyfrowych
- Autor
-
-
Stella Grotowska
AGH Akademia Górniczo-Hutnicza, Wydział Humanistyczny
Autor
-
- Słowa kluczowe:
- Array
- Abstrakt
-
Celem artykułu jest analiza doświadczeń turystycznych przedstawicieli pokolenia Z w kontekście konstruowania tożsamości. Przedmiotem zainteresowania nie jest sama podróż ani ruch turystyczny, ale podmiot – turysta – oraz sposoby nadawania znaczeń praktykom podróżowania. Punktem wyjścia jest założenie, że turystyka stanowi istotną praktykę społeczno-kulturową, w której jednostki nadają znaczenia własnym doświadczeniom oraz kształtują narracje biograficzne. Szczególną uwagę poświęcono roli procesów indywidualizacji, mediatyzacji oraz napięciu między autentycznością a reprodukcją wzorów kulturowych. Badanie przeprowadzono w paradygmacie interpretatywnym, z wykorzystaniem jakościowych wywiadów pogłębionych. Analizie poddano 40 wywiadów z osobami w wieku 19-24 lat, należącymi do pokolenia Z. Zastosowano podejście indukcyjne, obejmujące kodowanie danych i wyodrębnianie kategorii analitycznych. Rezultaty pokazują, że turystyka stanowi ważną przestrzeń konstruowania tożsamości pokolenia Z, ujawniając jednocześnie napięcia między sprawczością jednostki a uwarunkowaniami strukturalnymi, między doświadczeniem bezpośrednim a jego medialnym zapośredniczeniem oraz między otwartością a zakorzenieniem w relacjach społecznych.
- Biogram autora
- Bibliografia
-
Alejziak B., 2011, Turystyka jako element stylu życia współczesnej młodzieży polskiej, „Państwo i Społeczeństwo”, nr 1, s. 65-92
Barłóg M., 2024, Rodzina jako kluczowy kontekst pozytywnego rozwoju młodzieży. Prawne, organizacyjne oraz psychologiczne możliwości włączania rodziny w sieć wsparcia i rozwoju nastolatków, „Kwartalnik Naukowy Fides et Ratio”, t. 57, nr 1, s. 2–7
Beck U., Beck-Gernsheim E., 2002, Individualization. Institutionalized Individualism and its Social and Political Consequences, Sage
Berger P., 1979, The Heretical Imperative: Contemporary Possibilities of Religious Affirmation, Anchor Press
Blumer H., 1954, What Is Wrong with Social Theory?, „American Sociological Review”, vol. 19, nr 1, s. 3–10
Blumer H., 2007, Interakcjonizm symboliczny. Perspektywa i metoda, Nomos, Kraków
Bowen G.A., 2006, Grounded Theory and Sensitizing Concepts, „International Journal of Qualitative Methods”, vol. 5, nr 3, s. 12-23
Charmaz K., 2009, Teoria ugruntowana. Praktyczny przewodnik po analizie jakościowej, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa
Charmaz K., Thornberg R., 2020, The pursuit of quality in grounded theory, „Qualitative Research in Psychology”, s. 305-327
Cohen S., Cohen E., 2019, New Directions in the Sociology of Tourism, „Current Issues in Tourism”, vol. 22, nr 2, s. 153–172
Flick U., 2010, Projektowanie badania jakościowego, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa
Gibbs G., 2011, Analizowanie danych jakościowych, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa
Giddens A., 2001, Nowoczesność i tożsamość. „Ja” i społeczeństwo w epoce późnej nowoczesności, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa
Glaser B.G., Strauss A.L., 2009, Odkrywanie teorii ugruntowanej, Nomos, Kraków
Grotowska S., 2010, Wprowadzenie: Doświadczenie codzienne na tle innych form doświadczenia, [w:] Grotowska S. (red.), Doświadczenia zmian społecznych, Nomos, Kraków, s. 7-24
Ivasciuc I.S., Candrea A.N., Ispas A., Piuaru B.A., 2024, A Bibliometric Analysis
of Generation Z and Tourism Research: Insights from VOSviewer Mapping, „Administrative Sciences”, vol. 14, nr 12, s. 1-18
Kalabová M., Petrů Z., 2021, Trends in the young generation travelling – The pilot research in the Czech Republic, „Journal of Innovative Business and Management”, vol. 13, nr 2, s. 93–105
Kamarulzaman N. D., Hanafiah M. H., Nazlan N. H., Cham T. H., 2026, Overtourism and Social Media: The Impact of Social Media Attachment on Tourists’ Decision-Making Behaviour, „Tourism Planning & Development’, vol. 23, nr 3, s. 520–542
Kastenholz E., Lima J., 2011, The Integral Rural Tourism Experience from the Tourist’s Point of View – A Qualitative Analysis, „Tourism and Management Studies”, nr 7, s. 62–74.
Kaufmann J. C., 2010, Wywiad rozumiejący, Oficyna Naukowa, Warszawa
Konecki K., 2000, Studia z metodologii badań jakościowych. Teoria ugruntowana, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa
Kostera M., 2003, Antropologia organizacji. Metodologia badań terenowych, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa
Kullolli T., Trebicka B., 2023, Generation Z and the Evolution of Social Media:
A Two-Decade Analysis of Impact and Usage Trends, „Interdisciplinary Journal of Research and Development”, vol. 10, nr 3, s. 77–83.
Lubowiecki-Vikuk A.P., Podgórski Z., 2013, „Zachowania i preferencje turystyczne młodzieży akademickiej”, [w:] Pawlusiński R. (red.), Współczesne uwarunkowania i problemy rozwoju turystyki, Uniwersytet Jagielloński, Kraków, s. 149–158
Matteucci X., Gnoth J., 2017, Elaborating on grounded theory in tourism research, „Annals of Tourism Research”, vol. 65, s. 49–59
Melosik Z., 2013, Kultura popularna i tożsamość młodzieży. W niewoli władzy i wolności, Impuls, Kraków
Mertala P., Lopez-Pernas S., Vartiainen H., Saqr M., Tedre M., 2024, Digital natives
in the scientific literature, „Computers in Human Behavior”, vol. 152, art. 108076
Niezgoda A., 2013, Turystyka doświadczeń – dawna czy nowa forma turystyki?, [w:] R. Wiluś, J. Wojciechowska (red.), Nowe–stare formy turystyki w przestrzeni, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź, s. 37–47
Pine B.J., Gilmore J.H., 2011, The Experience Economy, Harvard Business Press.
Pop R.A., Săplăcan Z., Dabija D.C., Alt M.A., 2022, The impact of social media influencers on travel decisions, „Current Issues in Tourism”, vol. 25, nr 5, s. 823–843
Prensky M., 2001, Digital Natives, Digital Immigrants, „On the Horizon”, vol. 9, nr 5, s. 1–6
Pung J. M., Del Chiappa G., 2020, An exploratory and qualitative study on the meaning of transformative tourism, „European Journal of Tourism Research”, vol. 24, art. 2404, DOI: 10.54055/ejtr.v24i.406
Robinson V.M., Schänzel H.A., 2019, Generation Z travel experiences, „Journal of Tourism Futures”, vol. 5, nr 2, s. 127–141
Romanowska-Jonio E., 2024, Rodzina w kontekście zmian społeczno-kulturowych w świetle badań własnych, „Wychowanie w Rodzinie”, t. 31, nr 2, s. 235–253
Schulze G., 2005, Społeczeństwo doznań. Elementy socjologii kultury, Sic!, Warszawa
Seyfi S., Hall C.M., 2022, „Applying grounded theory in hospitality and tourism research”, [w:] F. Okumus i in. (red.), Contemporary Research Methodology for Hospitality and Tourism, Emerald
Seyfi S., Hall C.M., Strzelecka M., 2025, Gen Z – Pioneers or paradox in sustainable tourism?, „Journal of Sustainable Tourism”, vol. 33, nr 6, s. 987–1015
Sheller M., Urry J., 2006, The new mobilities paradigm, „Environment and Planning A”, vol. 38, s. 207–226
Silverman D., 2007, Interpretacja danych jakościowych, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa
Strykowska-Nowakowska J., 2024, Kierunki przemian rodziny w percepcji przedstawicieli dwóch pokoleń: seniorów i generacji Z, „Pedagogika Społeczna Nova”, t. 4, nr 7, s. 45–59
Twenge J.M., 2017, iGen, Atria Books
Turystyka w 2024 roku, 2025, Główny Urząd Statystyczny, Warszawa–Rzeszów
Urry J., 2002, Mobility and proximity, „Sociology”, vol. 36, nr 2, s. 255–274
van Dijk J., 2010, Społeczne aspekty nowych mediów, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa
Walęcka-Matyja K., 2022, Wartości rodzinne, materialne i światopogląd a proces transmisji międzypokoleniowej, „Kwartalnik Naukowy Fides et Ratio”, t. 49, nr 1, s. 1–15
Wendt J.A., 2018, Turystyka. Nowe trendy, Polska Izba Turystyki
Wyjazdy turystyczne Polaków w 2024 roku i plany na rok 2025. Komunikat z badań
nr 14/2025, 2025, CBOS, Warszawa
Zaidi S.B., 2022, Situating Sensitizing Concepts in the Constructivist-Critical Grounded Theory Method, „International Journal of Qualitative Methods”, vol. 21, s. 1-6, DOI: 10.1177/16094069211061957
- Pobrania
- Opublikowane
- 30-09-2026
- Dział
- Artykuły
- Licencja
-
Prawa autorskie (c) 2026 Turystyka Kulturowa

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Jak cytować
Podobne artykuły
- Klaudia Dudek, Agata Kobyłka, Lubelskie – smakuj literaturę. Analiza stanu turystyki literackiej na Lubelszczyźnie i perspektywy rozwoju produktów turystycznych , Turystyka Kulturowa: Tom 138 Nr (1) (2026): Turystyka Filmowa i Literacka
- Kamil Marek Detyna, Cienie nad Oslofjordem: autoetnograficzne studium fenomenu turystyki kryminalnej śladami Harry’ego Hole w świetle teorii miserable landscape , Turystyka Kulturowa: Tom 138 Nr (1) (2026): Turystyka Filmowa i Literacka
- Magdalena Kwiek, Sport i rekreacja w filmach promocyjnych miast jako element kreowania marki miejsca. Analiza porównawcza wybranych miast polskich i europejskich , Turystyka Kulturowa: Tom 138 Nr (1) (2026): Turystyka Filmowa i Literacka
- Kamila Ziółkowska-Weiss, Rola turystyki filmowej w kształtowaniu wizerunku i rozwoju miasta na przykładzie Toronto , Turystyka Kulturowa: Tom 138 Nr (1) (2026): Turystyka Filmowa i Literacka
- Michał Żemła, Norbert Szczerba, Od turystyki inspirowanej filmami do turystyki inspirowanej przez media – adaptacja mechanizmów oddziaływania produkcji filmowych na rozwój turystyki na rynku gier wideo , Turystyka Kulturowa: Tom 138 Nr (1) (2026): Turystyka Filmowa i Literacka
- Weronika Kinga Koślacz, W stronę fikcyjnego Londynu - turystyka śladami Bridgertonów , Turystyka Kulturowa: Tom 138 Nr (1) (2026): Turystyka Filmowa i Literacka
- dr hab., prof. UE Beata Krystyna Reformat, Synergiczny potencjał śląskich przestrzeni poprzemysłowych jako katalizator rozwoju turystyki filmowej , Turystyka Kulturowa: Tom 138 Nr (1) (2026): Turystyka Filmowa i Literacka
- Agnieszka Muszyńska, Anna Ostrowska-Tryzno, Przygotowanie kadr dla sektora turystyki kulturowej w świetle oczekiwań studentów z pokolenia Z – diagnoza i implikacje dydaktyczne , Turystyka Kulturowa: Tom 137 Nr 4 (2025): Varia
- Anita Brylak, Media jako narzędzie promocji i reinterpretacji kultury Śląska na przykładzie influencera Dawida Koczura — Synka ze Śląska , Turystyka Kulturowa: Tom 137 Nr 4 (2025): Varia
- Armin Mikos von Rohrscheidt, Krzysztof Kupka, Raport z analizy potencjału turystyczno-kulturowego powiatu kartuskiego i rekomendacje w zakresie zarządzania tym wymiarem oferty turystycznej. , Turystyka Kulturowa: Tom 137 Nr 4 (2025): Varia
Możesz również Rozpocznij zaawansowane wyszukiwanie podobieństw dla tego artykułu.
